"Voor een werkzaam mens is vrije tijd niets anders dan de vrijheid om zijn bezigheden te kiezen."
Curriculum vitae (CV) is een ander woord voor levensloop. In een CV beschrijf je dus je levensloop. Het CV bevat alle relevante gegevens met betrekking tot persoonlijke gegevens, opleiding, ervaring, vaardigheden en nevenactiviteiten/hobby's. Beschouw je CV als een visitekaartje, het is je marketinginstrument. Hoe beter je CV is (geformuleerd), des te meer mogelijkheden je hebt om jezelf op de arbeidsmarkt te verkopen.
- Het CV is bij voorkeur niet langer dan één à twee A-4.
- Gebruik actieve werkwoorden, vermijd lijdende zinnen (wees spaarzaam met het werkwoord worden).
- Vermijd (te veel) vakjargon.
- Gebruik geen afkortingen.
Het CV moet zowel met betrekking tot de inhoud als de vorm, duidelijk en overzichtelijk zijn, dus ruime kantlijnen en veel wit tussenvoegen. Het moet de werkgever in één oogopslag duidelijk zijn wat je hem te bieden hebt en wie je bent. Als de werkgever moet gaan zoeken, dan is het geen goed CV. Werkgevers raken zelfs geïrriteerd als ze moeten zoeken. Als er veel reacties zijn op een vacature, dan zullen ze de onduidelijke CV's meteen ter zijde leggen. Het is dus aan te raden om je CV door een goede vriend te laten lezen, die kan toetsen of er staat wat je wilt en of dit duidelijk is voor de ander.
- Voor verschillende functies, moet je verschillende CV's opstellen. De inhoud van het CV pas je aan aan de betreffende functie-eisen.
- Wees concreet! Verklaar wat de werkzaamheden waren in vroegere betrekkingen. Een functiebenaming zegt vaak niet genoeg. Noem de grootte van budgetten, je verantwoordelijkheden en je behaalde successen.
1997: Administratief medewerker bij de Sociale Dienst te Leiden (fout);
1997: Administratief medewerker bij de Sociale Dienst te Leiden. Tot mijn werkzaamheden behoorden onder meer het voeren van gesprekken met cliënten en het invoeren/wijzigen van gegevens in de computer (goed).
- Heb je bij een bedrijf gewerkt, wat niet iedereen kent, voeg dan een link naar de website toe. Zo kan de werkgever op een snelle en makkelijke manier zien waar je hebt gewerkt.
- Het CV is erg belangrijk. Sommige werkgevers kijken gezien de grote hoeveelheid reacties die zij op een advertentie krijgen vooral naar het CV. Het enige wat ze uit de brief lezen is de motivatie.
- Wanneer je in het CV je interesses vermeldt, moeten deze ter zake zijn. Maak een goede afweging.
- Je brief en CV moeten een geheel vormen. Zorg daarom voor een goede aansluiting, zonder al te veel overlapping.
- In het CV komen in welke volgorde dan ook je vaardigheden aan de orde.
Het CV maakt deel uit van de sollicitatiebrief. Stuur geen standaard-CV op, maar streef naar een CV dat zoveel mogelijk aansluit op de vacature en op de bijbehorende brief. Voor verschillende functies maakt je dus verschillende CV's.
In het CV staan alle relevante gegevens en feiten die de sollicitatie ondersteunen, puntsgewijs en in een overzichtelijke volgorde. Op deze manier leg je een heel duidelijk verband tussen je sterke kanten en ervaringen, en de door jou geambieerde functie.
Het kan geen kwaad je ervaring een beetje aan te dikken, zeker wanneer je geen relevante werkervaring voor een bepaalde functie bezit. Maak jezelf echter niet ongeloofwaardig; wees realistisch ten opzichte van je kennis en vaardigheden. Als je jezelf beter voordoet dan je bent, dan val je of tijdens het sollicitatiegesprek, of erger nog, later, zeker door de mand. Dit zorgt alleen maar voor frustratie bij jezelf en de werkgever en voor onzekerheid.
Buiten dit staat het niet zo goed op je CV als er een baan tussen staat waar je maar 3 maanden hebt gewerkt. Dit verdoezelen in je CV is vaak ook geen oplossing: als er gaten in je CV zitten denkt de selecteur dat je iets achter wilt houden, en zal hier in het gesprek zeker naar vragen. Een beetje aandikken mag, maar het kan vaak geen kwaad om eerlijk en oprecht te zijn. Als bijvoorbeeld bepaalde ervaring bij je ontbreekt, kun je aangeven met welke andere kwaliteiten je dit compenseert. Je kunt ook aangeven dat je bereid bent bij te leren. Zo stel je jezelf eerlijk op, maar blijf je positief.
Het is het aan te raden om voor jezelf een standaard-CV te maken. Dit is een CV waar al je ervaringen op staan. Je dwingt jezelf eens goed na te denken over alles wat je tot nu toe hebt gedaan, wat je daarvan hebt geleerd en welke eigenschappen je daarvoor nodig had. Wanneer je een specifiek CV voor een bepaalde functie opstelt, hoeft je niet alles opnieuw te bedenken. Je neemt eenvoudig de relevante zaken over uit het standaard-CV.
Een aantal tips:
- Maak voor jezelf de volgende lijst: naam, voornamen (voluit), adres (ook postcode), telefoon, geboortedatum (eventueel ook -plaats), burgerlijke staat, (militaire dienst), opleidingen, (werk)ervaring en overige vaardigheden, talenkennis, publicaties, computerervaring, vrijetijdsbesteding en referenties.
- Noteer de organisaties waar je hebt gewerkt, onder elkaar in chronologische volgorde met bijbehorende data. Doe hetzelfde met eventuele nevenactiviteiten en lidmaatschappen. Noteer de functies en beschrijf je werkzaamheden.
- Bedenk wat je inhoudelijk hebt bereikt in de betreffende functies. Bijvoorbeeld een sterk gegroeide verkoop (noem cijfers), een hoger ledenaantal van de vereniging (noem aantallen), een duidelijke toename van activiteiten (hoe en welke).
Er bestaan verschillende soorten CV's. De twee belangrijkste zijn het chronologische CV en het niet-chronologische CV.
Het chronologische CV. De meest gebruikelijke opmaak voor een CV is het chronologische (opeenvolging van jaartallen) CV. Hierbij dien je de volgende volgorde aan te houden:
1. Persoonlijke gegevens
Onder het kopje "persoonlijke gegevens" vermeldt je naam (geboorte-/voornamen voluit), adres, telefoonnummer, geboortedatum (eventueel geboorteplaats), burgerlijke staat, geslacht, nationaliteit en (eventueel) militaire dienst. Wanneer je over een rijbewijs beschikt kan dit ook in de personalia worden opgenomen. Kom je ruimte tekort en past je CV bijvoorbeeld net niet op één A-4, dan kunt je enkele minder belangrijke personalia weglaten, zoals burgerlijke staat, geslacht en nationaliteit.
2. Opleiding
Vermeld hier alle relevante opleidingen, in tijdsvolgorde, die je na de basisschool hebt gevolgd. Noem bij voorkeur begin- en einddatum in jaren en het behaalde diploma of certificaat.
3. (Werk)ervaring
Dit onderdeel kan je in twee delen uitsplitsen, namelijk werk- en overige of bestuurservaring. Vermeld onder werkervaring niet al je bijbaantjes. Licht er één of enkele uit die relevant zijn en aanspreken. Geef een concrete toelichting. De overige - niet relevante - baantjes kun je eventueel kort weergeven met "diverse dienstbetrekkingen".
Onder overige of bestuurservaring kan je nevenactiviteiten bij verenigingen, vrijwilligerswerk en relevante lidmaatschappen vermelden. Ook hier geldt dat je beter een aantal sprekende voorbeelden kunt geven. Een werkgever prikt snel door de zeepbel heen wanneer je een enorme waslijst van 'bestuurtjes' opnoemt.
4. Computervaardigheden
Steeds vaker worden er in advertenties computervaardigheden gevraagd. Het maken van een apart kopje voor computervaardigheden is dan erg handig.
5. Talenkennis
Voor sommige functies is het nuttig of noodzakelijk om een apart kopje te maken voor je talenkennis. Maak een onderverdeling in schrijven, lezen en spreken. Dit hoeft natuurlijk niet als de talenkennis niet relevant is voor de functie waarnaar je solliciteert. Schep niet op over je talenkennis. Het is mogelijk dat een deel van het sollicitatiegesprek in een andere - door je als vloeiend sprekend vermelde - taal zal plaatsvinden.
6. Referenties
Referenties vermeld je onder een apart kopje in je CV, alleen wanneer je toekomstige werkgever daar om heeft gevraagd. Wordt er niet om gevraagd, maar wilt je toch laten weten dat je over referenties beschikt, doe dit dan bijvoorbeeld als volgt: Referenties: op aanvraag.
Wanneer je de referenties wèl moet opgeven, vermeld je: naam, telefoonnummer (werk en/of privé) en je verhouding tot de betreffende persoon.
Referentie:
dhr. drs. C.L. Windt
telefoon: 071 - 5876543 (werk),
01715 - 3454 (privé)
scriptiebegeleider
Vergeet je referent niet om toestemming te vragen. Wanneer er enige tijd is verstreken is het verstandig de referent te bedanken en tegelijkertijd toestemming te vragen voor een volgende functie of periode. Referenties zijn vaak pas van belang in een (eerste of tweede) sollicitatiegesprek. Probeer een referentie zo neutraal mogelijk te laten overkomen. Te veel superlatieven hebben geen effect en een te kritische referent werkt evenmin in je voordeel. Kies voor een referent die een betrouwbare indruk maakt.
7. Hobby's of vrijetijdsbesteding
Het is niet strikt noodzakelijk dat je je hobby's in je CV vermeld. Wanneer je je hobby's wel vermeldt, geeft dit een persoonlijke noot aan het CV en kan het aanleiding zijn tot een prettige wending in het sollicitatiegesprek. Let er op welke hobby's je noemt. Uit je hobby's destilleert men nogal eens het een en ander over je persoonlijkheid. Speel je voetbal op competitieniveau dan spreekt daar teamgeest uit. Hardlopen is meer individueel, maar toont wel je doorzettingsvermogen. Creativiteit blijkt onder meer uit koken en tekenen. Denk dus na over wat je opschrijft en schrijf meer op dat alleen ‘lezen’. Leg kort in een paar zinnen of steekwoorden uit waar werkelijk jouw interesses liggen. Iedereen kan achter ‘hobby’s’ schrijven: lezen, reizen, koken en volleyballen. Zo onderscheid je jezelf niet. Pik er liever één onderwerp uit en vertel kort op welk niveau je sport of welke bijzondere reizen je gemaakt hebt.
8. Kopje naar keuze
Voor bijzonderheden die je nog wilt vermelden of voor zaken waar je - gezien de functie-eisen - de nadruk op wilt leggen, kan je een kopje naar keuze maken. Is voor een bepaalde functie bijvoorbeeld schrijfvaardigheid vereist en heb je een aantal publicaties op je naam staan, maak dan een apart kopje 'publicaties'. Zijn er een aantal dingen die je nog wilt vermelden maar die onder geen enkel kopje passen, maak dan bijvoorbeeld een kopje 'bijzonderheden' of 'vaardigheden'.
Het niet-chronologische CV
Het niet-chronologische CV is minder gangbaar dan het chronologische. Het is tegenwoordig echter gebruikelijk om een omgekeerd chronologisch CV te maken. Dit is precies gelijk aan een chronologisch CV, alleen begin je bij de meest recente werkervaring en opleidingen. Hierdoor valt het oog van de lezer eerst op de meest belangrijke onderdelen van je CV. De meest recente werkervaring is over het algemeen voor de werkgever het meest interessant.
Binnen het niet-chronologische CV bestaan twee varianten. De eerste variant, het functionele CV, wordt gebruikt door mensen die vanuit een dienstbetrekking solliciteren. Vaak is dan de laatste werkervaring het interessantst om als eerste te vermelden. De tweede variant, het doelstellings CV wordt gebruikt door personen die herintreden en personen die pas zijn afgestudeerd. Er wordt in dit CV minder ruimte ingenomen voor werkervaring en juist extra aandacht besteed aan persoonlijke kwaliteiten. Ook kan je, bij een gebrek aan werkervaring, meer aandacht besteden aan vakken die je tijdens je studie hebt gevolgd of aan je afstudeerscriptie.
De meest gangbare indeling bespreken we hieronder.
1.Personalia.
Deze is hetzelfde als bij het chronologische CV
2.Functie-doelstelling. Het functionele CV: Noem de door je vervulde functie(s) of beroep(en) met een korte omschrijving van de functie, de vaardigheden en de ervaring die je hebt opgedaan. Een opsomming volstaat, maar probeer er een leesbaar verhaal van te maken.
Het doelstellings CV. Hierin noemt je persoonlijke doelstelling; wat wilt je binnen de betreffende organisatie bereiken en op welke manier. Pas op voor directe overlappingen met je brief maar laat de doelstelling wel aansluiten op de brief. Eventueel kunt je na de doelstelling ook nog aangeven dat je ook de benodigde eigenschappen daartoe in huis hebt onder een nieuw kopje "vaardigheden".
3. Werkervaring
Begin met je laatste beroep. Illustreer je vaardigheden en ervaring met concrete successen en feiten.
4. Opleiding
Begin met de laatst gevolgde opleiding en eindig met het middelbare school diploma. Incidentele cursussen kunt je hier of onder "bijzonderheden" noemen.
5. Overig
Natuurlijk kunt je ook in dit CV bepaalde kopjes opnemen, die ook al besproken zijn in het chronologisch CV, zoals nevenactiviteiten, talenkennis of computervaardigheden.
Je kunt er ook voor kiezen om in een chronologisch CV na het kopje personalia een korte profielschets op te schrijven, waarin je je belangrijkste kwaliteiten noemt en kort vertelt waarom je bij het bedrijf solliciteert. Zorg dat er niet te veel overlap is met je sollicitatiebrief, maar zorg tegelijkertijd dat de werkgever na alleen het lezen van je CV weet waarom hij jou aan moet nemen voor de functie. Zo maak je een combinatie van de verschillende soorten CV’s. Je kunt hierin variëren precies zoals het jezelf het beste uitkomt.
Als de brief en het CV klaar zijn, ze beide zowel op elkaar als op de vacature zijn afgestemd, je alles nog eens goed heb doorgelezen en eventueel iemand anders ernaar heb laten kijken, dan is het zover. De brief met het CV en eventueel andere bijlagen kunnen op de bus! Alhoewel, tegenwoordig komt er vaak geen envelop meer bij kijken en steeds meer sollicitatiebrieven worden per e-mail verstuurd. Denk goed na waar je voor kiest en kijk vooral wat er hierover in de advertentie staat. Veelal worden beide opties gegeven. Aangezien veel advertenties tegenwoordig op internet te vinden zijn, is het niet vreemd als je zelf ook via internet solliciteert. Als je de brief per post verstuurt kan dit de indruk wekken dat je niet met computers om kan gaan, terwijl de per post verzonden brief een traditionele en degelijke indruk kan wekken. Denk ook hier weer na over het wat je je toekomstige werkgever wilt vertellen.
Een aantal tips:
- Als je de brief per post verstuurt, zorg voor voldoende postzegels! Als de envelop meerdere vellen papier bevat, kan deze te zwaar worden voor een gewone postzegel. Bij twijfel kun je de brief laten wegen op het postkantoor.
- Zorg dat de brief op tijd aankomt. Soms staat er in de advertentie een sluitingsdatum aangegeven. Zo niet, stuur de brief zo snel mogelijk op.
- Als je de brief per post verstuurt, zorg dat je de brief netjes en op de juiste manier opvouwt en in de envelop stopt. De vouw komt onderin en adressen links boven in de brief zijn als eerste zichtbaar bij het openen van de envelop.
- Vergeet ook als je de brief en het CV per e-mail verstuurd niet aan de lay-out te denken.